काठमाडौं। तिहारको सार्वजनिक बिदाका कारण तरकारी संकलन तथा ढुवानी नियमित नहुँदा काठमाडौंको कालीमाटी थोक बजारमा केही तरकारीको मूल्य बढेको छ। बजारमा च्याउलगायत केही कृषि उपजको भाउ बढे पनि काउली, बन्दा, ब्रोकाउली र भिन्डीजस्ता मौसमी तरकारीको मूल्य भने घटेको छ।
कालीमाटी फलफूल तथा तरकारी बजार विकास समितिको मंगलबारको मूल्यसूचीअनुसार कन्य च्याउको औसत थोक मूल्य प्रतिकिलो १७३ रुपैयाँ ३३ पैसा पुगेको छ। अघिल्लो दिन यस्तो मूल्य ११७ रुपैयाँ थियो। एकै दिनमा कन्य च्याउको मूल्य करिब ४८ प्रतिशत बढेको हो।
त्यस्तै, डल्ले च्याउको मूल्य पनि प्रतिकिलो ४२५ रुपैयाँबाट बढेर ५६६ रुपैयाँ ६७ पैसा पुगेको छ। यसमा करिब ३३ प्रतिशत वृद्धि भएको छ।
तिहारको बिदाका कारण कृषि उपज संकलन, ढुवानी र बजारमा नियमित आपूर्ति व्यवस्थापन प्रभावित हुँदा केही वस्तुको उपलब्धतामा दबाब परेको देखिन्छ। विशेषगरी नियमित रूपमा बजारमा आउने कृषि उपजको आपूर्ति प्रभावित हुँदा मूल्यमा उतारचढाव देखिएको हो।
तर सबै तरकारीको मूल्य बढेको भने छैन। अहिले उत्पादन र बजारमा उपलब्धता बढिरहेका सिजनल तरकारीको मूल्य घटेको छ। यसले बजारमा आपूर्तिको अवस्थाअनुसार फरक–फरक वस्तुको मूल्य निर्धारण भइरहेको देखाउँछ।
सिजनल तरकारी सस्तिँदै
कालीमाटीको मूल्यसूचीअनुसार स्थानीय बन्दाको औसत मूल्य प्रतिकिलो ३० रुपैयाँबाट घटेर २६ रुपैयाँ ६७ पैसामा झरेको छ। स्थानीय काउलीको मूल्य ३४ रुपैयाँबाट घटेर ३२ रुपैयाँ ५० पैसा कायम भएको छ।
त्यस्तै, ब्रोकाउलीको मूल्य प्रतिकिलो ९५ रुपैयाँबाट घटेर ८० रुपैयाँमा आएको छ। भिन्डीको मूल्य पनि ८३ रुपैयाँबाट घटेर ७६ रुपैयाँ ६७ पैसा पुगेको छ।
हाइब्रिड मुलाको मूल्य प्रतिकिलो ३५ रुपैयाँबाट घटेर २८ रुपैयाँ ३३ पैसा कायम भएको छ। लाम्चो भन्टाको मूल्य ३३ रुपैयाँबाट घटेर ३० रुपैयाँ ६३ पैसा पुगेको छ।
यसले बजारमा मौसमी उत्पादनको उपलब्धता पर्याप्त हुँदा चाडपर्वको बिदाले समग्र तरकारीको मूल्य बढाउने अवस्था नदेखिएको पुष्टि गर्छ।
कुन तरकारीको मूल्य कति?
मंगलबार कालीमाटीमा ठूलो नेपाली तथा भारतीय गोलभेँडाको औसत थोक मूल्य प्रतिकिलो ६५ रुपैयाँ छ। सानो लोकल गोलभेँडा २५ रुपैयाँ र टनेलको सानो गोलभेँडा ५० रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको छ।
त्यस्तै, रातो आलु लाम्चो ५७ रुपैयाँ ५० पैसा, भारतीय सुकेको प्याज ८९ रुपैयाँ ५० पैसा र लोकल गाजर ८४ रुपैयाँ प्रतिकिलो छ।
तने बोडी ८३ रुपैयाँ ३३ पैसा, मकै बोडी ४५ रुपैयाँ, लौका ४५ रुपैयाँ, लोकल परबल ६० रुपैयाँ र करेला ७५ रुपैयाँ प्रतिकिलो छ।
घिरौँला ३५ रुपैयाँ, हरियो डल्ले फर्सी ३५ रुपैयाँ, पाकेको फर्सी ६५ रुपैयाँ र रायोको साग ३५ रुपैयाँमा कारोबार भइरहेको छ। पालुंगोको सागको मूल्य भने प्रतिकिलो १०० रुपैयाँ छ।
महँगो तरकारीमा कुरिलो प्रतिकिलो ७५० रुपैयाँ र डल्ले च्याउ ५६६ रुपैयाँ ६७ पैसा छन्।
थोकभन्दा खुद्रा बजारमा महँगो
कालीमाटी बजार विकास समितिले सार्वजनिक गरेको मूल्य थोक बजारको हो। खुद्रा पसलमा भने ढुवानी, पसल सञ्चालन खर्च र व्यापारीको मार्जिन जोडिँदा उपभोक्ताले यसभन्दा बढी मूल्य तिर्नुपर्ने हुन्छ।
त्यसैले कालीमाटीमा केही तरकारीको मूल्य घटे पनि उपभोक्ताले खुद्रा बजारमा त्यसको प्रत्यक्ष लाभ पाउन केही समय लाग्न सक्छ।
समग्रमा तिहार बिदाको समयमा केही तरकारीको आपूर्ति तथा कारोबार प्रभावित हुँदा मूल्य बढेको देखिए पनि सिजनल तरकारीको उत्पादन र उपलब्धताले बजार मूल्यलाई सन्तुलनमा राखेको छ। यसले चाडपर्वको समयमा तरकारीको मूल्यमा एकरूप वृद्धि नभई वस्तुअनुसार फरक प्रवृत्ति देखिएको छ।
