काठमाडौं। चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो ११ दिनमा नेपाल सरकारले १५ अर्ब २ करोड ८६ लाख रुपैयाँ राजस्व संकलन गरेको छ।
यो सरकारले चालु आर्थिक वर्षका लागि राखेको १३ खर्ब १५ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी राजस्व लक्ष्यको ०.९५ प्रतिशत मात्र हो।
महालेखा नियन्त्रक कार्यालयको दैनिक विवरण अनुसार साउन ११ गतेसम्म कर राजस्व १४ अर्ब २८ करोड ६१ लाख रुपैयाँ र गैरकर राजस्व ७४ करोड २५ लाख रुपैयाँ संकलन भएको छ।
यही अवधिमा सरकारको कुल खर्च २० अर्ब २७ करोड ५० लाख रुपैयाँ पुगेको छ। चालु खर्च १६ अर्ब २५ करोड रुपैयाँ र पुँजीगत खर्च ४ अर्ब २ करोड रुपैयाँ रहेको छ। यस आधारमा सुरुआती ११ दिनमा मात्रै खर्च राजस्वभन्दा करिब ५ अर्ब २५ करोड रुपैयाँ बढी देखिएको छ।
सरकारले चालु आर्थिक वर्षमा १३ खर्ब १५ अर्ब रुपैयाँभन्दा बढी राजस्व उठाउने लक्ष्य राखेको छ। यो लक्ष्य पूरा गर्न वर्षभर औसतमा दैनिक करिब ३ अर्ब ६० करोड रुपैयाँ राजस्व संकलन गर्नुपर्ने हुन्छ।
११ दिनमा भने औसत दैनिक संकलन करिब १ अर्ब ३७ करोड रुपैयाँ मात्रै देखिएको छ।
यद्यपि आर्थिक वर्षको सुरुआतमा सरकारी हिसाब मिलान, नयाँ बजेट कार्यान्वयन, कर भुक्तानीको समयचक्र तथा प्रणालीगत समायोजनका कारण प्रारम्भिक संकलन सामान्यतया कम हुने गरेको महालेखा नियन्त्रक कार्यालयका उपमहालेखा नियन्त्रक ओम प्रसाद रिजाल बताउँछन् ।
उनका अनुसार सरकारले यस वर्ष करको दायरा विस्तार, डिजिटल कर प्रणालीको प्रभावकारी कार्यान्वयन, भन्सार सुधार र राजस्व चुहावट नियन्त्रणलाई मुख्य रणनीतिका रूपमा अघि सारेको छ।
यी उपाय प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन भएमा आगामी महिनामा राजस्व संकलनको गति बढ्ने अपेक्षा गरिएको छ।
यद्यपि, आर्थिक वर्षको सुरुआती तथ्यांकले महत्वाकांक्षी राजस्व लक्ष्य हासिल गर्न सरकारमाथि सुरुदेखि नै दबाब रहेको संकेत गरेको छ।
आगामी महिनाहरूमा राजस्वको वृद्धि दरले नै लक्ष्य पूरा हुने वा नहुने दिशा निर्धारण गर्नेछ।
